قلعه رودخان / زیبا ترین قلعه دنیا ( ایران پلاک به پلاک )

شهریورآخرین نفس های فصل گرما است پیشنهاد سفر این ماه من بازدید از یکی از خیال انگیز ترین قلعه های ایران زمین است .ایران بدلیل جنگ های زیادی که در طول تاریخ تجربه کرده تعداد بسیار زیادی قلعه داره که من مهمترین اونهارو بازدید کردم ولی قلعه رودخان بدلیل موقعیت قرار گیری مکانی خودش بسیار متفاوته و به نظر خودم یکی از به یاد موندنی ترین جاییه که من در سفرهام تجربه کردم. این گزارش سفر من در اوایل پاییز به قلعه رودخان است قبل از شروع سفر تصاویری در فضای مجازی از قلعه دیدم و در ذهن خودم تصویری از قلعه ساختم ولی واقعیتش اینه که در طی مسیر برای بازدید از قلعه هر چه بالاتررفتم احساس تعلیق بیشتر درونم فعال شد تمام تصویر ذهنیم از چیزی که ساخته بودم عوض شد…

موقعیت و مشخصلت کلی :

از آنجا که این قلعه در کنار رودخانه بنا شده است به قلعه رودخان معروف است .قلعه رودخان که به قلعه “هزار پله” ، “حسامی” و “سکسار” نیز معروف است نام قلعه ای‌ تاریخی بازمانده از دوره سلجوقی در ۲۳ کیلومتری جنوب غربی شهر فومن در بخش مرکزی و دهستان “گوراب پس” استان گیلان است. به بیان دیگر قلعه رودخان در ۴۹ درجه و ۱۴ دقیقه و ۱۹ ثانیه طول شرقی و ۳۷ درجه و ۰۳ دقیقه و ۵۱ ثانیه عرض شمالی واقع شده است.

قلعه ۶۶۵ تا ۷۱۵ متر از سطح دریا ارتفاع داردو مساحت قلعه حدود ۲۲۳۰۰ متر مربع و محیط آن ۱۲۶۰متر است که توسط ۴۲ برج و بارو محاصره شده است. طول قلعه حدود ۵۰۰ متر و عرض آن در نقاط مختلف متفاوت است. در ساخت این قلعه از میلیون ها قطعه آجر استفاده شده است. این آجرها در روستاهای حاشیه ی جنگل پخته شده و به قلعه آورده شده است.دکتر ستوده در عظمت بزرگی این قلعه در کتاب از آستارا تا استرآباد می نویسد :من تاکنون دژی به عظمت و استحکام قلعه رودخان ندیده ام. تنها دژی که می تواند برابر همان قلعه باشد، قلعه اصطخر فارس است. دژهای خراسان و الموت رودبار و طارم زنجان در مقابل این دژ، بسیار کوچک و ناچیزند و شاید مساحت ۱۰ یا ۱۲ دژ، مساوی اراضی قلعه رودخان باشد.

 

راههای دسترسی :

مسیری که از تهران باید طی بشه به این صورت است که از تهران به سمت قزوین و رشت باید مسافتی در حدود ۳۲۵ کیلومتر و بعد از رسیدن به رشت باید مسیری در حدود ۲۵ کیلومتر تا فومن طی بشود و از فومن ۲۰ کیلومتر تا قلعه فاصله است و بسته به نوع وسیله نقلیه از تهران حدود ۴ الی ۶ ساعت زمان می برد. علاقه مندان به دیدن قلعه بعد از عبور از شهر فومن، پس از گذشتن از روستاهای گشت، کر و محله، گشت رودخان، سیاه کش، گوراب پس، ملسکام و سعیدآباد به روستای قلعه رودخان رسیده و پس از گذشتن از حیدرآلات و طی سه کیلومتر جاده خاکی وارد اراضی پارک جنگلی قلعه رودخان شده و بایدمسیر ۵/۱ کیلومتری صعود تا محل قلعه را از راه پله احداث شده، عبور کنند.

 

مسیر و دیداری خیال انگیز :

بعد از رسیدن به انتهای جاده یی که شروع مسیر ما بود ماشین و پارک کردیم و وسایل ضروری و داخل کوله ی سبک قرار دادیم و مسیر رو آغاز کردیم بهتره که کفش سبکی بپوشید چون مسیر و پله ها طولانیه و اگر کفش تون راحت نباشه اذیت می شوید در ابتدای مسیر چیزی که بسیار جلوه می کرد طبیعت محصور کننده محیط و صدای رودخانه ی پر آب بود و با شروع شدن پله ها تصویر ذهنی من در هر پیچ و هر موقعیت تغییر می کرد , بعد از طی کردن چندین پله و بالا رفتن به طور ناگهانی مه سراسر محیط و در بر گرفت و نم بارون زد تصاویر رویایی و خیال انگیز بازدید من از قلعه با شروع مه و نم بارون دو چندان شد هر چقدر پله هارو بالا می رفتیم سوال های ذهنی من بیشتر می شد که مثلا در این ارتفاع بردن مصالح و یا انتخاب موقعیت و سختی که احداث این قلعه داشته به چه صورت بوده است؟؟..تقریبا کاملا خیس شده بودیم ولی از طبیعت اطراف لذت می بردیم و منتظر پایان مسیر و دیدن قلعه بودیم شاید دو یا سه دفعه هم بین راه استراحت کردیم چون واقعا تعداد پله ها زیاد است و باید بین راه استراحت کرد تا اینکه با تابلویی مواجه شدیم که خبر از نزدیک شدن به قلعه رو می داد قدم هامون تند تر شد و هیجان بیشتر و سرانجام در آخرین پیچ منتهی به قلعه تصویر دیوار بیرونی و درب بزرگ قلعه خودش و نشون داد و انتظار ما به سر رسید…بعد از وارد شدن به قلعه تلفیق معماری قلعه که به نظرم پیچیده هم میومد با مه ی که فضا رو در بر گرفته بود و نم بارون و درختانی که به هر طرف نگاه می کردی خودشون و به رخ می کشیدند تصویری واقعا خیال انگیز و برای من ساخت و به نظرم زیباتر از این قلعه در تمام دنیا پیدا نمی شود. خیلی جالب است بومیان این منتطقه اعتقاد دارند که این قلعه را جن ها بنا کردند وگرنه نمی توانست تا الان دوام بیاورد روایت ساخت این قلعه در دوره ی ساسانیان و تخریب آن در همان دوره و مرمت آن در دوره ی سلجوقی موثق ترین تاریخی است که درباره ی این قلعه بیان می کنند.

معماری قلعه :

بر روی سردر ورودی قلعه درج شده بود که این قلعه در سال ۹۱۸ تا ۹۲۱ هجری قمری برای سلطان حسام الدین امیردباج بن امیر علاء الدین اسحق تجدید بنا شده است این کتیبه در موزه گنجینه رشت نگهداری می شود. قلعه رودخان چون بر روی دو قله بنا شده است، به سه بخش میانی، شرقی و غربی تقسیم می شود. قسمت شرقی بر فراز تپه ۶۷۰ متری بنا شده و توسط یک دروازه از سایر قسمت ها جدا می شود. قسمت میانی که دروازه ی اصلی در آنجا قرار دارد، در پایین ترین سطح قلعه قرار دارد. قسمت غربی روی شیب تند کوه بنا شده و شامل قسمت های دروازه ی ورودی، آب انبار، سردخانه، آبریزگاه، شاه نشین و تعدادی واحدهای مسکونی و قراول خانه می باشد. دروازه قلعه در ضلع شمالی واقع شده است. شیب تند تپه و دو برج عظیم که در دو طرف دروازه واقع شده است، دست یابی دشمنان به قلعه را دشوار می کرده است. در دو طرف دروازه ی ورودی، دو سکو از جنس لاشه سنگ به ارتفاع  یک و نیم متر وجود دارد که محل استقرار محافظین بوده است.

 

بهترین زمان بازدید قلعه رودخان :
شما در تمام فصول سال می توانید از قلعه رودخان بازدید کنید. در فصول سرد سال بسیاری از دکه های در مسیر تا قلعه جمع می شوند. ممکن است زمین لیز باشد و از سرسبزی درخت ها خبری نیست. اما از طرفی به خاطر ریزش برگ ها افق دید شما به علت کاهش برگ درخت ها بیشتر می شود. هرچند جذابیت بهار و تابستان را ندارد. در نیمه ی اول سال ساعات بازدید از قلعه از ۸ صبح تا شش و حتی هفت بعد از ظهر است. زمستان ها قلعه فقط تا ساعت چهار بعد از ظهر باز است.

بازدید از قلعه رودخان می تواند در برنامه ریزی شهریور واوایل پاییز شما قرار بگیرد سفری یک روزه و یا نهایت دوروزه البته بستگی به شهر مبدا داره. امتیاز این سفر تلفیقی بودن آن است یعنی شما هم می تونید طبیعت گردی کنید هم با دیدن قلعه با بخشی از تاریخ و هنر این مرز و بوم آشنا بشید گزارش بنده همینجا به پایان رسید و امیدوارم از سفرتون به این مکان لذت ببرید.

img_2240

img_2226

img_2325

img_2246

img_2341

img_2370

img_2350



علیرضا نجفی مهیاری هستم کارشناس ارشد معماری علاقمند به سفر و عکاسی مدیر وبلاگ دیدنو وبلاگی در خصوص سفرنامه نگاری با رویکرد معماری و عکاسی و مدیر گروه معماری ایران پلاک به پلاک ...


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.